37 : ) BİRİÇ NEDİR TARİHİ OYNAMA ŞEKLİ VE KURALLARI NELERDİR...? / 01-05-2012

 

BRİÇ  NEDİR...?

              Briç, olimpiyat kategorisinde yer alan ve elli iki kartlık standart iskambil destesiyle oynanan bir iskambil oyunudur. Turnuva brici versiyonu, şansın etkisini en aza indirmesi ve zihni yetenekleri bilemesi nedeniyle diğer iskambil oyunlarından çok çoğunlukla Satranç'a benzetilir. Briç; Satranç kadar analitik bir derinliğe sahip olmamakla beraber psikolojik ve sosyal yönü, gerçek hayata daha yakın olan şans, risk alma, en doğru yolu seçmeye ve gerçeye en yakın tahminde bulunmaya çalışma gibi yönleriyle çok keyif verici bir oyundur.

              Briç akıl, zeka ve hafıza kullanan gerçek ve doğru bir spordur. Diğer sporların aksine, cinsiyet, dil ve yaş gibi beşeri sınırlamaları yoktur. Evrensel bir yapısı vardır. Bireyler üzerinde analitik düşünme ve zihin cimnastiği sağlar, kötü alışkanlıklardan uzak tutar, planlama, konsantrasyon ve çok yönlü düşünmeyi sağlar, sosyal gelişimlerine katkısı olur, takım bireyi olma ve sorumluluk duygusu aşılar.

              Briç sporununda kendine özgü etik kuralları vardır. Briç etik değerlerin yanı sıra oyun disiplini, eğitim ve uygulama, yarışma, performans, fair play yanında strateji, rakibi zora sokma, planlama, konsantrasyon, bilgiyi doğru kullanma, iyi zamanlama, azim ve kalbini de vererek oynanması gereken bir spordur. Saygı, sevgi, hoşgörü, rakibe ve ortağına nazik davranmak, rakibi aldatmamak ve ortağı ve rakipleri aldatıcı deklareler vermemek bricin en önemli etik kurallarındandır.

             Vücudunuzun sağlığı için spor yapmanız ne kadar önemli ise zihninizin sağlığı içinde briç oynamanız da o kadar önemlidir.

            Briç, zihni hareketli tutarak zihinsel rahatsızlıkların oluşumunu önler. ABD California Üniversitesi'nin, bir dizi denek üzerinde uyguladığı grup çalışmaları sonucunda yayınlanan raporda, bricin, Alzheimer ve Parkinson gibi hastalıklara karşı bir çare olduğu belirtiliyor.

            Briç bağışıklık sistemini güçlendiriyor. Oynarken oynadığınız eli düşünerken, zihninizdeki güncel problemleri unutur ve stresin etkisini azaltabilirsiniz.

           Briç ; günümüzde bazı ülkelerin, liselerinde bilgisayar , mantık, felsefe gibi seçmeli ders olarak okutulmaktadır, (İsrail, İsveç, Norveç), Fransa'da ise bir briç akademisi , öğretim üyeleri ve öğrencileriyle lisans ve lisansüstü programları bulunmaktadır.

Rober Briç

           Rober Briç 4 kişiyle oynanır ve oyun roberlere bölünmüştür. Bir kez manş yapan taraf zona girer ve iki kez manş yapan taraf roberi kazanır, puan farkı hesaplandıktan sonra yeni bir robere başlanır. Rober briçte manş yapmak için aşağıdaki puanların 100 e ulaşması gereklidir. Taraflardan biri manş yaptığında alttaki puanların hepsi yukarı aktarılır ve taraflar altta sıfır puanla devam ederler.

           Duplike briçten farklı olarak manşı birkaç elde yapmak mümkündür. Yani bir elde 2 trefl (alta 40 puan yazdırır) sonraki elde de 2 kör (alta 60 puan yazdırır) deklere edip yaparak manş kazanılır. Oyunlar önceden anlaşılan sayıda rober oynandığında biter. Şans önemli bir faktördür ve bricin kumar olarak oynandığı durumlarda tercih edilen versiyonudur. Ayrıca fazla konvansiyon kullanılmasına izin vermez.

Duplike Briç

           Duplike Briç genelde 4 kişilik takımlar arasında maç veya 6 veya daha fazla sayıda ikililer arasında turnuva şeklinde oynanır. Her (ikili veya dörtlü) takım değişik rakiplere karşı daha önceden belirlenmiş sayıda el oynar ve aynı eller başka takımlar arasında da oynanır. Alta ve üste yazılan puanlar toplanarak tek bir haneye yazılır.

           Daha sonra her takımın puanı aynı elleri oynayan diğer takımların puanlarıyla karşılaştırılır ve her el için takımlara, turnuvanın çeşidine göre belirlenmiş, "maç puanı", "uluslararası maç puanı" veya "galibiyet puanı" verilir. Maçı veya turnuvayı en çok puanı kazanan takım alır.

           Zon durumu her el için önceden belirlenmiştir ve o ana kadar oynanmış ellerde alınan puanlardan bağımsızdır. Mesela ilk elde kimse zonda değildir, ikinci elde sadece kuzey - güney yönünde oturan çift zondadır.  

 

BRİÇ  TARİHİ

 

              Bricin kökleri 16. yüzyıl başları İngiltere’sine kadar uzanır. Brice değinen ilk kayıt, 1529 yılında yılında Latimer isimli bir piskoposun yayınlanmış vaazidir. Takibeden yüzyıllarda, Whist’in prototipleri sayılan Triumph, Trump, Ruff, Slam, Ruff and Honours, Whisk and Swabbers, Whisk ve nihayet son adıyla Whist oynandı. Whist ismini (pşşt ya da sus anlamında), sessiz olunması için yapılan ikazdan ya da eli kazandıktan sonra kartların masadan süpürülürcesine toplanmasından alır. Bu prototipler 17.yy. ortalarında modern Whist’e kadar popüler oldular. Buna rağmen, konuyla ilgili ilk kitabın yayınlanması ancak 1742 yılında olmuştur: Edmond Hoyles’ın “Whist Üzerine Kısa Tezler” kitabı. Kitap çok kısa süre için en çok satanlar arasına girmiş ve bir çok korsan baskısı yapılmıştır.

 

 

              Whist yaygın bir eğlence aracı olarak popülerliğini korudu ve 1834 yılında Lord Henry Bentnick ilk apeli kullandı. Bu, oyunla ilgili arkasından gelecek olan araştırmaların ve yayınların bir öncüsüydü. Bu konuda James Clay, Cavendish ve Deschappelles önde gelen isimler arasında sayılabilir.

              İlk turnuva Whist’i sayılabilecek oyunun, 1857 yılında Londra’da Cavendish’in gözetiminde oynandığı sanılmaktadır. Bu oyunun amacı, oyun becerisinin gücünü ortaya koymaktı. Tabii karşılaşma bir takım maçı şeklinde aynı eller oynanarak yapıldı. Bu amaçla iyi bir takım özellikle kötü bir takıma karşı oynatıldı ve iyi takım rahatça kazandı. Cavendish bu yöntemin şans faktörünü ortadan kaldırdığını gördü, ancak bu öncü deneme yaklaşık çeyrek yüzyıl boyunca uygulamaya konulmadı.

             Aslında ABD bu yöntemi geliştirmekte İngiltere’nin biraz önündeydi. İlk turnuva Whist’i karşılaşmaları, 1880 yılında Chicago’da özel bir oyunda ve daha sonra 1882 yılında New Orleans’da bir kulüpte yapıldı. İlk kulüplerarası karşılaşma 1883’de Philadelphia’da oynandı. ABD dışında ilk takım maçı ise, İskoçya’nın Glasgow şehrinde 1888 yılında gerçekleşti.

             Turnuva oyunu mantığı, özel oyunların yerini yaygın turnuvalara bırakmasına sebep olacaktı. Bu amaçla 1891 yılında büyük adımlar atıldı: Amerikan Whist Ligi kuruldu; ilk “duplicate board” sayılabilecek “Kalaamzoo tablası” kullanıldı ve turnuva yönetmeliğiyle ilgili ilk kitap yazıldı. John T. Mitchell tarafından yazılan bu kitap, yazarının kendi adıyla anılan ve bugüne kadar gelen “Mitchell” yer değiştirme sistemini de içeriyordu.

             Amerikan Whist Liginin 40 yıl boyunca sürekli gelişmesine rağmen, gerilemesine ve çöküşüne sebep olacak oyun, yani Briç, 1890’ların başında Amerika’da ve hemen hemen aynı zamanda İngiltere’de kendini göstermeye başladı. J. B. Elwell ver R. F. Foster’ın kayıtlarına göre, Briç 1893 yılında New York’a kadar ulaştı. Bu, kendi özel “Briç Kuralları” notlarının 1892 tarihini taşıdığı Henry Barbey sayesinde oldu.

             Londra’da Portland Kulüpte, aralarında Brici Hindistan’da bazı subaylardan öğrenmiş olan Lord Brougham’ın da bulunduğu bazı oyuncular Briç oynamaya başladı. (W. Dalton, 1927 Eylülünde yayınlanan “Auction Bridge Magazine” adlı bir dergide, Lord Brougham’ın oyunu Kahire’de öğrendiğine değinmiştir). Ancak 1932’de yayımlanan “Bridge Magazine” dergsindeki bir mektupta, ilk Briç oyunun Frank J. Nathan tarafından 1892’de Hanover meydanındaki St. George’s Kulübünde oynandığı belirtilmiştir. Aynı mektup, Bricin Studdy soyadlı bir albay tarafından 1877-1878 Rus-Türk savaşı esnasında Plevne’deki siperlerde öğrenilerek İngiltere’ye getirildiğini belirtmiştir. (Bu şahıs muhtemelen Kırım savaşı esnasında yüzbaşı olan, Kraliyet Topçusuna bağlıAlb. T.C.J.A. Studdy idi).

              Bricin orjiniyle ilgili, hem tarihsel hem de türk veya rus kaynaklı olduğu konusundaki tahminler, 1974-75 yıllarında Robert H. True tarafından bulunan delillerle daha da güçlendi. Robert H. True “Notes and Queries”in 1904 sayısında, A.M. Keiley adlı milleyeti tespit edilemeyen bir şahsa ait bir mektuptan yaptığı bir alıntıya değinmiştir.

              “1886 yılında Kahire’de Khedival Kulübünün bir üyesiydim. Kulübe katıldığım zamanlarda Briç kulübün en önemli kart oyunuydu ve üyelerin bana söylediklerine epeydir de öyleydi. Büyük ihtimalle oyuncuların Kahire’de buluşması yüzünden, Bricin bölgede tanındığı ilk isimlerden biri Khedive idi. Mısır 16.yy. başlarından 1. Dünya Savaşı’na kadar kesintisiz olarak Türk egemenliği altındaydı ve Khedive aynı zamanda Mısır Valisinin resmi ünvanıydı.”

                Oyunun çıkış tarihi ve levanten (Doğu Akdeniz) kaynaklı olduğuna dair dair yeni deliller Bob van de Velde tarafından Hollanda’da IBPA bülteninin 222. sayısında yayımlandı. (Bu delillere ait kaynaklar: Daily Telegraph-İngiltere, Kasım 1932; La Revue du Bridge-Fransa, Aralık 1932; ve Bridge-Hollanda, Şubat 1933). Ana kaynak olan Daily Telegraph, İstanbul’da 1879-80 yılları arasında yaşayan O.H. Van Millinghen adlı bir şahsın hatıralarıyla ilgili bir makale yayınlamıştır. Bu şahıs, Britch (Briç okunur) olarak adlandırılan çok ilginç bir oyunun, o yıllarda çok popüler olduğunu ve Whist’i tahtından indirdiğini söyler.

                O.H. van Millinghen aynı zamanda, Edouard Graziani adlı, İtalyan elçiliğinde tercüman olarak çalışan ve Cercle d'Orient’in en iyi briç oyuncularından biri olan bir arkadaşının, 7 Ocak 1922 tarihli bir mektubunu da makaleye eklemiştir. Ağustos 1873’de Graziani, “Bank of Constantinople”un müdürü olan Georges Coronio ile ilk defa evinde Briç oynar. Boğazın yukarı kısımlarında Büyükdere sahilinde oynanan bu oyuna Eustache Eugenidi, ve Romen bir maliyeci olan ve aynı zamanda dörtlüye oyunun esaslarını öğreten Serghiadi adlı bir kişi daha katılmıştı. Graziani’nin yazdığına göre Briç, İstanbul’dan sonra ilk önce Kahire’ye, oradan da Paris, Londra ve New York’a yayıldı.

               Oyunun daha da erken zamanlarda varlığına işaret eden iddialar 1901 yılında Londra’da Slam tarafından yayınlanan “Modern Bridge” kitabında ortaya konmuştur. Buna göre Türkiye’de zaten Briç olarak bilinen bu oyun, 1860’ların başlarından beri Güneydoğu Avrupa’da oynanmaktaydı. Hatta, 1854-55 yıllarına kadar bile gidilebilir. Metin Demirsar adlı bir İstanbullu, Osmanlı Tarihi ve Mimarisi dersinin bir parçası olarak, Briç oyununu Kırım Savaşında görev alan İngiliz askerlerinin bulduğunu öğrendiğini belirtmiştir. Hatta oyun adını, askerlerin şehrin eski ve yeni kısımlarını Haliç üzerinden birbirine bağlayan ve bir kahveye oyun oynamaya gitmek için her gün üzerinden geçtikleri Galata Köprüsünden (Bridge=Köprü) almıştır.

                Bu bilgi, oyunun çıkışı ile ilgili makul verilere işaret eder. Bununla beraber, buna dayanarak oyunun İngilitere’de neden daha erken ortaya çıkmadığı şaşırtıcıdır. Belki de oyunun yaratıcıları Balaklava veya Inkerman’da öldürülmüş, ancak buluşları oynadıkları yerde devam ederek daha sonra olgunlaşmış ve dünyaya yayılmıştır.

                Londra Milli Askeri Müzesinden Bn. Marion Harding, 1854 yılında İstanbul civarında 14.000 civarında İngiliz birliğinin olduğunu ve bazı subayların bölgede çok uzun süre kaldığını teyid etmiştir.

                Kayıtlara geçen daha erken bir tarih de vardır. Bir İngiliz doktor olan Sir James Paget, 1843 tarihli bir mektubunda Briç oynadığına değinir. Ancak bu çok zayıf bir veri olup, mektupta oynanan oyunun bir kart oyunu olup olmadığına dahi değinilmemiştir.

                Bu alandaki modern otoritelerden biri, Parisli Thierry Depaulis’dir. Kapsamlı “Histoire du Bridge” adlı eserinde, Bricin İstanbul’daki diplomat çevreler tarafından geliştirildiği sonucuna varır. Oyunun adını Hırvatça-Sırpça bir kelime olan Brc’a (bol) bağlar. Daha sonraları ise görüşlerini değiştirerek oyunu Rusyaya, sibirya karışımı anlamına gelen “sibirski iyeralaş” olarak adlandırılmasına bağlamıştır. Oyunun Vint gibi, Whist-Preferans ailesinden olduğuna inanmıştır. Oyun 1860-65 yıllarında İstanbul’a yayılmış ve biriç ya da briç şeklinde adlandırılmıştır. British Museum’da 1886 tarihli “Biriç veya Rus Whist’i” isimli bir kitapçık bulunmaktadır. Kelime Hırvat veya Ukrayna kökenli olabilir.

                Oyun muhtemelen Rusya ve Türkiye’ye seyahat eden varlıklı Yunanlılar tarafından Batı Avrupa’ya sokulmuştur.

                Whist’den Brice geçişte en önemli ve ilk değişiklik, 3 kişiyle oynanan Dummy Whist’de olduğu gibi Dekleran ve Yer kavramının getirilmesi olmuştur. Yine popüler bir teoriye göre, fikir ilk defa Hindistan’da 4. oyuncu bulamayacak kadar ıssız bir bölgede yaşayan İngiliz subayları tarafından bulunmuştur.

                Diğer önemli bir yenlik oyuna Kontur ve Sürkonturun eklenmesidir. Başlarda sınırsız olan ve kısa zamanda Kontrat Brice geçişle kaldırılan Sürkonturlar oyuna bir kumar havası vermiş ve Whist tutkunlarının Brice karşı kullandıkları en büyük argüman olmuştur.

                Prototip Bricin, veya Whist-Bricin ömrü kısa olmuştur. Brice giden en büyük adım, 1904 yılında Hindistan veya İngiltere’de oyuna Deklarasyon prensibinin eklenmesiyle atılmıştır. Kontrat Briç 1927 yılına kadar gittikçe artan popülarite kazanmış, fakat Kontrat Briç turnuvaları ancak bu dönemin sonlarında oynanmaya başlanmıştır. Her nedense Whist oyuncuları arasında uzun zamandır yaygınlaşan turnuva Bricinin, Briç için uygun olmadığı düşünülmüştü.

               Bir sonraki önemli gelişme, Fransa'da Plafonun (fr. tavan) 1918 ve belki de daha önce oynanmaya başlanmasıyla oldu. S.A.C.C. isimli benzer bir oyunun Hindistan’da 1912’de icat edildiği Sir Hugh Clayton tarafından bildirilmişti; benzer oyunlar da ABD’de 1915 öncesi denenmişti. Bütün bu tip oyunlarda taraflar plafonlarını yani tavanlarını deklare ediyorlardı ve oyun sonunda deklare edilen kadar elin alınması gerekiyordu.           

               Bu varyasyon kısa sürede standart bir Fransız oyunu oldu, ancak münferit denemeler dışında çok başarılı olmadı. Briç oyununu çok ciddye alan Somerest Maugham’ın oldukça kurgusal olan ve “Ashenden” adını taşıyan 1. Dünya Savaşı hatıratında İsviçre’de oynanan bir oyuna değinilir. “Oyun çok aşina olmadığım kontrat türü bir oyundu”. 1920’lerin başlarında “Kontrat Briç” isimli 2 kitapçık yayınlandı ve Knickerbocker isimli bir kulüpte kontrat kurallarını oluşturmakla ilgili başarısız bir deneme oldu.

               Bu zamana kadar Whist, Briç, Deklare ve Plafon oyunları, başka yaygın kart oyunu olmadığı için gelişmeye devam etmişlerdi. Yer, kontrat, Deklare veya Plafondaki tavan kavramlarının keşfi ile ilgili belirli şahısları ilişkilendirmek mümkün değildir. Fakat 1925 yılında Harold S. Vanderbilt yeni bir oyun geliştirdi. Plafon (tavan) kavramını kullanarak, fakat aynı zamanda Zon diye yeni bir kavramı oyuna dahil ederek, bir skor tablosu da yaratıp Plafonun temel eksiklerini düzeltti. Bu o kadar başarılı oldu ki, bu yeni kontrat briç oyunu her yerde kart oyunlarının vazgeçilmez gözdesi oldu.

              Sadece Whist ailesi oyunları değil, dünyadaki popüler oyunlardan hiç birinin icadı ve ilk defa oynandığı tarihler bu kadar kesin bir şekilde kayıtlara geçmemiştir! Yakın zamanda yapılan araştırmalara göre Finland gemisi Balboa limanına 31 Ekim 1925’de, ne kanal boyunca devam etmenin ne de yolcuların karaya çıkması için uygun olmayan bir tarihte vardı. 1975’de Vanderbilt’in gemideki dörtlüsünün o zaman hayatta kalan tek ferdi olan Francis Bacon III, “zonda olma” terimini öneren genç bayanın o gece Plafona davet edildiğini, ancak bir zamanlar Çin’de oynadığı bir oyundan esinlenerek bazı tuhaf ve pratik olmayan değişiklikler önermeye çalıştığını nakleder. Bu durum Vanderbilt’i o kadar sinirlendirir ki, ertesi gün gemi Kanaldan geçerken Vanderbilt kendini skor tablosunu tamamlamaya verir. Bu tablo, o zamanlar 35 puan verilen Sanzatu kontratları dışında hiç bir değişikliğe uğramamıştır. O 1 Kasım gecesi, oyun Vanderbilt’in yeni kurallarıyla puanlanan Kontrat Briç adını alır.

             Takibeden 2 yıl içinde 3 yeni kural kitabı tasarlandı. 1927’de Robert F. Foster ve Knickerbocker Whist Kulübünün hazırladığı 2 kural kitabı, New York Whist Kulübü tarafından hazırlanmış olanın lehine geri çekildi. 1928’de oyun artık önde gelen New York kulüpleri tarafında benimsenmişti, aynı yılın sonlarında ise Vanderbilt Kupası ödüllü ilk milli şampiyona gerçekleştirildi.

             1929 yılında Amerikan Kontrat Briç Ligi resmi ünvanından “Kontrat” kelimesini çıkardı, böylece Kontratın Deklarenin (eski isimleriyle iki oyun) yerini aldığı artık açıkça ortaya konmuş oldu. Eski Auction’ın önde gelenleri Kontrat konusunda uzmanlaşmaya çalıştılarsa da genelde başarılı olamadılar. Yeni oyunda liderlik, 1929’da ilk “Kontrat Dergisi”ni kuran Ely Culbertson’daydı. “Bridge World” dergisinin ilk sayısı uluslararası Kontrat Briç Kurallarının yürürlüğe konmasını savunuyordu. Sonrasında ABD, İngiltere ve Fransa’yı temsil eden komisyonlar kurularak, ilk uluslararası Kural Kitapçığı 1 Kasım 1932’de yürürlüğe kondu.

           1930 Eylülünde Culbertson “Kontrat Briç Mavi Kitabı”nı yayınladı. (“Mavi Kitap”, İngiliz Kabinesinin basılı resmi raporu için kullanılan bir terimdir). Kitap en çok satılan kitaplar arasına girdi ev 4 yıl boyunca yıllık revizyonlar arasında yer aldı. Bu devrimsel eser, modern sistemlerin çekirdeğini oluşturan deklarasyon temellerini ortaya koydu. Oyunun hızla kazandığı bu itibarın ardında Culbertson’un yazıları, kişiliği, dersleri ve örgütlenmesi vardır.

            1931’deki meşhur Culbertson-Lenz maçı ve 1930,1933,1934 yıllarındaki Anglo-Amerikan maçlarının getirdiği uluslararası tanıtım, Kontrat Brici artık herkesin bildiği bir terim haline getirdi.

            Culbertson’inki Kontrat Bricin yaygın olarak kabul edilen ilk sistemi olmasna karşın, o günden bugüne bir çok deklarasyon sistemi ortaya çıktı ve Culbertson sisteminin önüne geçti. 1950’den sonra ABD’de standart olan ve puan hesabına dayanan Goren sistemi, çok sıkı bir biçimde Culbertson’ın attığı temellere dayanmaktaydı. Turnuva bricinin gelişimi, 1930’larda Amerikan Briç Ligi, Amerikan Whist Ligi ve ABD Briç Birliği’nin eşzamanlı aktiviteleriyle sekteye uğramıştı.

             Fakat 1937’den sonra meydan tamamen Amerikan Kontrat Briç Ligine kaldı ve MasterPoint uygulamasıyla da heyecan bulan sürekli bir gelişme dönemi başladı. Daha önce bir çok yarı-resmi uluslararası turnuva yapılmasına rağmen, ilk resmi Dünya Şampiyonası 1935 yılında yapılmıştı. Uluslararası alanda daha sonraki kilometre taşları 1950’deki ilk savaş sonrası Dünya Şampiyonası, 1950’de Dünya Briç Federasyonu’nun kurulması ve 1960’daki ilk Takım Olimpiyatları olmuştur.

             Kontrat Bricin ilk 40 yılındaki en önemli yenilik, 60’ların başlarında bir çok kulüpte geleneksel Rober Bricin yerini alan Chicago sisteminin ortaya çıkışıydı. Fakat bu da, Kontrat Bricin kendisi gibi, aslında yapısal bir değişiklikten ziyade bir puanlama değişikliğiydi

 

DERS 1 : Briçe Giriş

Öncelikle Briç in nasıl bir oyun olduğundan başlayalım.

• Briç 4 kişi ile oynanır. Eşli oynanan bir oyundur.
Eğer daha önce Eşli King oynadıysanız Briç i öğrenmeniz çok daha kolay olacaktır.

• Briç 52 lik 1 deste kağıt ile oynanır.

• Normalde oyun kağıtlarında 4 tür kağıt vardır.
Bunlar : Maça, Kupa, Karo ve Sinek tir.
Ama Briçte bunların isimleri farklıdır.

♠ PİK (Maça, ingilizcesi: Spades)
KÖR (Kupa, ingilizcesi: Hearts)
KARO (Karo, ingilizcesi: Diamonds)
♣ TREFL (Sinek, ingilizcesi: Clubs)


Kağıt Cinslerinin gücü: (Güçlü den güçsüze doğru)

♠ PİK (maça)
KÖR (kupa)
KARO
♣ TREFL (sinek)

• Bu sıralama sadece deklarasyon (bakınız Briç Terimleri) içindir.

• Yer oyununda bir renk KOZ olarak belirlenmedikçe her renk aynıdır, KOZ bütün renklerden üstündür.  


 

Kağıtların büyüklük sırası : (Büyükten küçüğe doğru)

• Her renkteki kartlar AS'dan (en yüksek) ikili'ye (en düşük) doğru sıralanırlar


A (AS), K (RUA,Papaz), Q (Kız), J (Vale), 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2.


• Briç dört oyuncu gerektiren bir ortaklık oyunudur. Her oyuncu oyun masasında ortağının karşısında oturur

• Oyunculardan biri, solundaki oyuncudan başlayarak her oyuncuya 13 kart gelecek şekilde saat yönünde bütün kartları dağıtır.

• Briçteki amaç ellerin kendi tarafınızdan kazanılmasıdır.

Bir EL, saat istikametinde her oyuncunun sırası ile verdiği bir kartın toplamı olan dört karttan oluşur.
Bu nedenle her dağıtılan kağıtta kazanılacak 13 EL vardır. Her elde oynanan ilk kart çıkış olarak adlandırılır.
Eğer çıkış sırası sizdeyse elinizdeki her kartı oynayabilirsiniz

• Bununla birlikte çıkış sonrası diğer üç oyuncunun bazı zorunlulukları vardır:

Eğer mümkünse çıkış rengine uymak zorundasınız (çıkış rengiyle aynı rengi oynamalısınız).
Örneğin kör çıkılmış ve elinizde kör varsa, körlerden birini oynamak zorundasınız (istediğiniz herhangi bir körü oynayabilirsiniz).
Eğer elinizde kör yok ise zorunluluk kalkar.
Eğer renge uyma imkanınız yoksa elinizdeki istediğiniz kartı oynayabilirsiniz.
Renge uyma zorunluluğu dışında briçteki kart oyunu tamamen serbesttir.

• Dört kartın oynanması sonrasında bir el tamamlanır.

Eğer el koz içermiyor ise renkteki en yüksek kart tarafından kazanılır  

 

DÜNYA  GENELİNDEKİ GENEL  KABUL  GÖREN

OYUN  SİSTEMLERİ

 

Stayman, Texas, Jacoby Transfer, Lebensohl, 4.Renk, Micheal's Cuebid,
Forsing Sanzatu, RKCB, Blackwood, Gerber, Landy, Trial Bid, Splinter, Negatif Kontur vs
..
Tüm konvansiyonlar için lütfen tıklayın  

 

 

ON  DERSTE  BRİÇ

 

http://www.bricturk.com/ders1.html 

http://www.bricturk.com/ders2.html 

http://www.bricturk.com/ders3.html 

http://www.bricturk.com/ders4.html 

http://www.bricturk.com/ders5.html 

http://www.bricturk.com/ders6.html 

http://www.bricturk.com/ders7.html 

http://www.bricturk.com/ders8.html 

http://www.bricturk.com/ders9.html 

http://www.bricturk.com/ders10.html 

http://www.bricturk.com/ders11.html 

 

 

BRİÇ  TERİMLERİ

AÇI BİRİÇ  TERİMLERİ trefl (club) : Sinek, Destedeki 4 renkten en küçük olanı, C ile gösterilir.
karo (diamond) : Trefl renginin bir büyüğü D ile gösterilir.
kör (heart) : Kupa, Karo renginin bir büyüğü H ile gösterilir .
pik ( spade ) : Maça, Kör renginin bir büyüğü S ile gösterilir. Renklerin en güçlüsüdür.

major : Pik ve Kör renkleri. (sayı yönünden pahalı renk)
minör : Karo ve Trefl renkleri. (sayı yönünden ucuz renk)
sanzatu (no trump) : Kozsuz oyun anlamına gelir NT ile gösterilir. Bütün renklerden daha güçlüdür.
game (zon – manş - oyun) : Bir veya birkaç kontrat oynamak suretiyle daha fazla sayı toplamak. (minör renklerde 5 seviyesi, major renklerde 4 seviyesi veya 3 NT)
Onör puanı (High Card Points) : Kısaca HCP ile gösterilir. Elde bulunan As, Rua, Dam ve Valelere verilen değerler.
uzunluk puanı : El değerlendirirken hesaplanan elimizdeki uzunluklara verilen puan. Renkte uzunluk varsa (4' ten fazla kağıt) o uzunluk için eklenen puan.
kısalık puanı : Ortağın söylediği renkte tutuş olduğu durumlarda herhangi bir renkte kısalık varsa (Şikan, Singleton veya Doubleton) o kısalık için eklenen puan.
tutuş puanı: Ortağın söylediği renkte tutuş olduğu durumlarda Onör Puanı+Kısalık Puanı = Tutuş Puanı.
toplam Löve puanı : Onör Puanı+Uzunluk Puanı = Toplam Puan .
şikan (chicane) - void : Herhangi bir renkten elde hiç bulunmaması.
singleton : Herhangi bir renkten elde sadece bir kart bulunması.
doubleton : Herhangi bir renkten elde iki kart bulunması.
deklaran : Arttırma konuşmaları bittikten sonra kararlaştırılan kontratı oynayan kişi.
dealer : Kartları dağıtan ve arttırma konuşmalarını başlatan kişi.
dummy : Deklaranın ortağıdır. Atak edildikten sonra elindeki kartları, kozlar kendisine göre sağ başta olmak üzere, büyük kartlar kendisine,küçük kartlar deklaran'a doğru gelecek şekilde dizer. Yalnızca deklaranın direktifi ile, açtığı kartlardan verir. Kendi inisiyatifini kullanamaz oyuna karışamaz, fikir belirtemez
Açış konuşması: Pas dışında bir deklarede bulunan ilk oyuncunun konuşmasıdır.
advencer : Yükselten. Yarışmada overcall yapan oyuncunun ortağı.
alert : Uyarı. Konvansiyonel bir deklarasyon olduğu konusunda rakibi uyarmak için kullanılan kart.
artificial : Konvansiyonel, yapay.
bid : Deklare.
Blackwood : 4NT ile As sorma sistemlerinin genel adı.
Contract (Kontrat) : briçte en son yapılan artırmadır.
Cue-Bid : Deklare edenin oynamak istemediği bir renk ve seviyede yaptığı forsing konuşmadır.
Discarding : Kâğıt kaçmak.
Double (Kontr) : Rakibin herhangi bir deklaresine Kontr (oyunu yapamazsın) demektir.
Dubleton : Bir renkte iki kart olması durumudur.
Dummy : Yer. Yere açılan elin sahibi.
Ekonomik İkinci Renk : Ortağınızın veya sizin ilk deklare ettiğiniz renge dönmek için seviye artırmasını gerektirmeyen ikinci renktir.
Empas: Kontrat sahibinin elinde ya da yerde bulunan bir renkte, iki onör arasında kalan ve rakibin elinde olan onöre el vermemek için uygulanan bir oyun tekniğidir.
Forsing Konuşma : Zorlayıcı anlamına gelir. Rakipler konuşmadığı durumda ortağın pas geçemeyeceği konuşmadır.
Forsing Pass : Ortağı konuşmalara devam etmeye davet eden pas konuşmasıdır.
Grandşlem : 13 Oyun lövesi almayı iddia eden kontrat.
IMP ( International Matchpoint) : Turnuvalarda her oyun için oynayanların oyunlarına göre verilen maç puanlarıdır.
Jump (Sıçrama) : Bir seviye atlayarak cevap vermektir.
Konvansiyonel Konuşma: Ancak bir konvansiyon kullanarak açıklanabilen konuşmadır.
Lead : Kâğıt açılmak.
Löve (Tricks) : Alınan her bir eldir.
Misfit : Bir ortaklıkta her iki oyuncuda da ikişer uzun renk varken birbirlerine destek verememeleri durumudur.
Opener : Açıcı. Pas dışında bir deklare veren ilk oyuncu.
Overcall (Müdahale) : Rakibin açışı üzerine konuşmak, renk, kontr ya da NT ile araya girmektir.
Part Skor : Zon bağlamayan kontratların genel adı.
Penalty : Ceza.
Point : Puan.
Preemptive Bid : Baraj Açışı ya da baraj araya girişi, baraj konuşması.
Raise : Ortağın renginin seviyesini yükseltmek, destek.
Rebid : Bir oyuncunun ikinci konuşması.
ReDouble : Sürkontur. Kontr üzerine söylenir.
Responder (Cevapçı) : Açıcının ortağı olan oyuncu.
Reverse : Rebidde daha pahalı bir renk okuyarak genellikle kuvvet gösteren konuşmadır.
Röle (Relay) : Ortağın konuşması üzerine en ucuz adımı kullanarak eli hakkında bilgi almayı amaçlayarak yapılan soruşturma konuşması.
Rua (King) : briçte büyük onörlerden ikincisidir.
Signaling (Apel Vermek) : Savunma oyuncularının oyun sırasında oynadıkları kartla ortaklarına mesaj vermesidir.
Slam (Şlem) : 12 oyun lövesi almayı iddia eden kontrat.
Stop : Turnuvalarda sıçramalı bir deklarasyonda bulunan oyuncunun rakibin tereddüdü için gereken zamanı sağlamak amacıyla gösterdiği karttır.
Stopper : Keser, durdurucu.
Suit : Renk.
Trap Pass : Bir oyuncunun kuvvetli defansif ele sahip olması ve rakiplerin orada oynamalarını umarak pas geçmesi.
Trump : Koz.
Void (Şikan) : Bir rengin boş olmasıdır.

  AÇILIŞLAR

 

Oyun açışı yapmak için elinizdeki kart dağılımı ve puanınız ile hangi pozisyonda oyun açtığınızda her zaman önemlidir.

Oyunu hangi şekilde açabileceğimizi ve örneklerini aşağıdaki tabloda örnekleriyle birlikte özetle gösterebiliriz.

 

AÇIŞ PUAN AÇIKLAMA

1 ///

12 - 19

En az 5 li majörünüz yoksa, oyunu minör bir renkle açmalısınız.
Elinizde 5 + kartlı major kağınız varsa major açmalısınız.

1 NT

15 - 17

Dengeli ellerle açılır, elde 5 kartlı major koz bulunmaz.

2

23 +

En güçlü eldir, Bu tür açılışlara ortak pas geçemez


2//


6 – 11

2seviyesinde zayıf açılışlardır, Koz renginde en az 6 kart vardır, kozdan 2 onör olması daha uygundur. 2 multy güçlü açılışıda olabilir, ortakların anlaşmasına bağlıdır

2 NT

20 - 22

Elde 5 kartlı major koz olabilir, genellikle dengeli ellerdir, dengesiz ellerde 2 karo multy açılışıda yapılabilir.

3 // /

6 - 11

3 seviyesinde baraj yapmak amacıyla yapılan zayıf açılışlardır. Koz renginde en az 7 kart bulunmaktadır.

3 NT

  25-27 puan veya minöre dayalı en az 7 kartlı ve kapalı ellerle açılır.

4 ///

6 - 11

4 seviyesinde baraj yapmak amacıyla yapılan zayıf açılışlardır. Koz renginde en az 8 kart bulunmaktadır.

1 Seviyesi ve üzerinde yapılan açılışları ve bu açılışlara verilecek en uygun cevapları daha detaylı olarak aşağıdaki tabloda inceleyelim

 

   

 

SAYI  SİSTEMLERİ

 

                Briç’de iki farklı Sayı Sistemi vardır. Her iki sistemde de sayı değerleri değişmez ancak sayıların yazılma sistemleri farklıdır. Bunlardan birincisi Rober tamamlamaya dayanan Rober Briç Sayı Sistemidir. İkincisi ise her dağıtılan elin bir öncekinden bağımsız oynandığı ve turnuvalarda uygulanan sistem olan Chicago Sayı Sistemidir. Önce sayı değerlerine kısaca değinelim.

              Sanzatu kontratlarında 1 Sanzatu 40 sayı, ondan sonrakiler 30’ar sayıdır. Yani 3 Sanzatu 100 sayı değerindedir ve zon yapar. Renklere gelince, Majör renkler 30 sayı, Minör renkler 20 sayıdır, dolayısıyla örneğin 4 Kör 120 sayı eder ve zon yapar, ama ancak 5 Karo 100 sayı ettiği için Minörlerde zon yapmak ancak 5 seviyesinde mümkündür.

Rober Briç Sayı Sistemi

              Haç şeklinde bir tablo çizilir. Bu tabloda dikey çizginin sol tarafı bir ekibin, sağ tarafı ise diğer ekibin puanlarına aittir. Oyun bir kontrata bağlandıktan sonra, kontrat yerine geldiyse kontratın değeri kontrat sahibi ekibin tarafına, yatay çizginin altına yazılır; 3 Pik için 90, 2 SA için 70 gibi. 

             Bu sistemde bu kazanılan sayı daha sonraki herhangi bir elde 100 sayıya tamamlanırsa zon yapılmış olur, o zaman altına çift çizgi çizilir ve bu çizgilerin alttaki rakibin kısmına da uzatılır.

             Bu çizgi rakibin daha önce part skorlarla almış olduğu sayıları zon yapma açısından geçersiz kılar. Rakip zon yapmak için sıfırdan sayı toplamaya başlar ama daha önce almış olduğu sayılar oyun sonunda skor olarak sayılır.

             Kuşkusuz bu her iki ekip için de geçerlidir. Yani yatay çizginin altında 90 sayınız varken rakip zon yaparsa, çift çizginin biri sizin 90 sayının altına kadar uzatılır ve artık o 90 sayıyı 100’e tamamlayarak zon yapma olanağı kalmamıştır.

             Taraflardan biri iki adet zon yaptığı zaman ilk Rober tamamlanmış olur, Rober ikramiyesi eklenerek sayılar hesaplanır ve ikinci Rober’e geçilir. Bir parti üç Rober’den oluşur.

              Fazladan alınan ellerin değeri yatay çizginin üstüne yazılır ve zon bağlamada hesaba katılmaz. Eğer oyun çıkmadıysa, yani eksik el alındıysa sayı rakibin kısmına, ve yatay çizginin üstüne yazılır.

              Alınan ikramiyeler de yatay çizginin üstüne yazılacaktır. Şimdi bu sayıları, Çıkan Eller, Fazla Çıkan Eller, Batan eller ve İkramiyeler başlıkları altında inceleyelim.

Çıkan Eller

             Çıkan eller için ne konuşulduysa onun sayısı yazılır. Kontur atıldıysa bu sayı iki ile çarpılır, sürkontur atıldıysa dört ile çarpılır. Yani mesela sürkonturlu 1 Pik 120 sayı yapacağı için zon bağlar.

Fazla Çıkan Eller

            Fazladan alınan eller için hesaplanacak sayılar zonda olup olunmadığına, yani daha önce zon bağlayıp bağlamadığınıza, ve kontur çekilip çekilmediğine göre değişir. Bu sayılar fazladan alınan her el için:

  Zonda Değil Zonda
Kontursuz Kendi Değeri Kendi Değeri
Konturlu 100 200
Sürkonturlu 200 400

Batan Eller

            Eğer kontur atılmadıysa eksik alınan her el için karşı tarafın ikramiye kısmına, kontrat sahibi zonda değilse 50 sayı, zondaysa 100 sayı yazılır.

             Kontur atıldıysa batar sayıları zonsuz durumda (2n-1)x100 formülü ile, zonlu durumda (3n-1)x100 formülü ile hesaplanır ve karşı tarafın ikramiye kısmına yazılır. Sürkontur atılması durumunda da bu sayılar 2 ile çarpılır. Burada “n” harfi oyunun kaç battığını gösterir.

             Sonradan, zonsuz konturlu batışlarda üçüncü batardan sonraki her batış için de 300 sayı yazılmaya başlanmıştır. Yani formüle göre batarlar 100 – 300 – 500 – 700 – 900 – şeklinde gitmesi gerekirken 3 batardan sonrasını daha fazla cezalandırmak amacıyla yapılan yeni düzenlemeye göre 100 – 300 – 500 – 800 – 1100 – şeklinde gidecektir.

İkramiyeler

  Zonda Değil Zonda  
Rober Bitirme 700 500 Rakip Takımın Zonu
Şlem 500 750  
Grand Şlem 1000 1500  
Bir elde kozun 4 onörü 100 100  
Bir elde kozun 5 onörü 150 150  
Sanzatu'da 4 As 150 150  

               Şlem veya Grandşlem ikramiyelerini almak için bu deklarasyonlarda bulunmuş ve oyunu yapmış olmanız gerekir. 4 seviyesinde oynayıp 6 çıkarak şlem  Onör ikramiyeleri her iki taraf için de geçerlidir.

              Yani siz 1 Trefl oynarken rakip bir elde 4 Trefl onörüyle kendi hanesine ikramiye olarak 100 sayı yazdırabilir. Son yıllarda bu onör ikramiyeleri, tamamen şansa bağlı bir durum olduğu için çoğu masada anlaşmalı olarak uygulanmamaktadır.

             Şimdi bir örnek tablo ile sayıları biraz daha açıklayalım.

             Birinci Rober İkinci Rober Üçüncü Rober

 
500
30
 
500
200

 

 
700
500
 
100
320
 
 
100
970
700
30
300

 

70

 

120

 

180

 

 

 

120

 

 

 

60

40

 

 

100

90

40

40

 

100

 

 

 

 

 

 

200

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

             Yukarıda üç Rober’de tamamlanmış bir parti görüyorsunuz. Şimdi tüm oyunları ve alınan sayıları açıklamaya çalışalım.

Birinci Rober

  1. Oyun : Siz 2 SA oynadınız ama dokuz el aldınız ve 3 SA çıktınız. 2 SA deklare ettiğiniz için 2 SA sayısı olan 70, dikey çizginin soluna, yani sizin tarafınıza ve yatay çizginin altına yazıldı. Fazladan almış olduğunuz bir elin değeri olan 30 sayıda çizginin üstüne.
  2. Oyun : İkinci elde rakip 4 Pik oynadı ve oyunu bien çıkardı, 4 Pik karşılığı olan 120 puanı yazdırdı. Sizin 70 sayısının da altı çizildi, yani zon yapmak için sayı toplamaya yeniden başlamanız gerekiyor.
  3. Oyun : Üçüncü elde iki Pik oynayıp bien yaparak 60 sayı aldınız.
  4. Oyun : Bir sonraki elde de 2 Karo oynayıp oyunu çıkararak 40 sayı alarak 100 sayı topladınız ve zonu bağladınız.
  5. Oyun : Sonraki elde rakip şlem Karo oynadı, kontur attınız ve oyun 2 battı. Rakip zonda olduğu için batarlar (3n-1)x100 formülü ile hesaplandı ve 500 sayı kazandınız.
  6. Oyun : İlk Rober’in son oyununda ise rakip 3 SA oynadı, kontur attınız 1 fazla çıktılar. Dolayısıyla once 3 SA karşılığı 100 puanı konturlu olduğu için 200 olarak aşağı yazdırdılar, sonra da gene zonda konturlu1 fazla el aldıkları için yukarıya 200 sayı yazdırdılar. İki zon bağlamış oldukları için ilk Rober bitti ve sizin de bir zonunuz olduğu için 500 sayı Rober bitirme ikramiyesini de kazandılar. Tüm puanlar hesaplandı ve 320 puan ileride oldukları ortaya çıktı ve bu sayı ikinci Rober’de onların tarafına ikramiye olarak yazıldı.

İkinci Rober

  1. Oyun : Siz 6 Pik oynadınız ve bien çıktınız. 6x30=180 puan aşağı yazdırdınız. Daha önce bağlanmış zonunuz olmadığı için şlem ikramiyesi 500 olarak sizin ikramiye kısmınıza yazıldı.
  2. Oyun : Rakip 3 Kör oynadı ve bien yaptı, 90 sayısını yazdırdı.
  3. Oyun : 5 Karo oynadınız ve 1 battınız. Kontur olmadığı ama zonunuz olduğu için rakibin ikramiye kısmına 100 sayı yazıldı.
  4. Oyun : 3 SA oynadınız ve oyunu çıkardınız. 100 sayı yazdırdınız, ayrıca ikinci zonu bağlamış oldunuz. Rakibin zonu olmadığı için 700 sayı Rober ikramiyesi aldınız. Bu sefer sayılar hesaplandığında siz 970 sayı ilerde çıktınız, ve bu sayı üçüncü Robere başlarken sizin tarafınıza ikramiye gibi yazıldı.

Üçüncü Rober

  1. Oyun : 3 Pik oynadınız, 2 battınız. Rakip kontur atmış olduğu için ve siz zonda olmadığınız için (2n-1)x100 fomülü ile hesaplanarak 300 sayı rakibin ikramiye kısmına yazıldı. Ancak Pik’den dört onörünüz olduğu için siz de kendi ikramiye kısmına 100 sayı yazdırdınız.
  2. Oyun : Rakip 4 Kör oynadı ve 11 el aldı. 4 Kör sayısı olan 120 sayı aşağı, 1 fazlası için 30 sayı yukarı olmak üzere yazıldı.
  3. Oyun : 1 SA oynadınız ve oyunu çıkardınız, 40 sayınız yazıldı.
  4. Oyun : 2 Karo oynadınız gene bien çıktınız ve gene 40 sayı yazıldı ama hala zonu bağlayamadınız.
  5. Oyun : Rakip 3 SA oynadı ve çıkardı. 100 sayı alarak zon bağladı ve iki zon bağladığı ve sizin de zonunuz olmadığı için 700 sayı Rober ikramiyesi aldı. Parti sona erdi ve rakip 100 sayı ile partiyi kazanmış oldu.

Chicago Sayı Sistemi

        Bu sistemin değişik versiyonları vardır. Öncelikle biz size uygulanması son derece kolay bir karma sistem önereceğiz, sonra diğer versiyonlarla aradaki farkları göstereceğiz.

        Anlatacağımız sistemin Rober Briçten en önemli farkı oynanacak oyun sayısının sınırlı olmasıdır. En az dört oyun oynanması gerekir, yani herkes bir kez kağıt dağıtacaktır; oyun sayısı kuşkusuz dördün katları şeklinde artırılabilir. Bir diğer önemli fark ise her kağıt dağıtımında oynanan oyunun bir öncekinden bağımsız olmasıdır.

        Yani her el kendi içinde biter, 2 Pik oynadıysanız o aldığınız 60 sayıyı, bir sonraki elde 100 sayıya tamamlayıp zon yapmak diye bir şey yoktur.

       Alacağınız puanı bir seferde alırsınız ve ikinci oyuna sıfırdan başlanır. Bu sistemde onör ikramiyeleri yazılmaz. Aşağıdaki gibi bir tablo hazırlanır:

 

 

Zonda

 

Biz Siz
1. Oyun Kimse 140 -
2. Oyun Siz 110 -
3. Oyun Biz

170

-
4. Oyun Herkes - 650
5. Oyun Kimse 1260 -
6. Oyun Siz 100 -
7. Oyun Biz - 430
8. Oyun Herkes - 190

 

         Yukarıda 8 el oynanacak bir tablo çizilmiştir. Bu sayı sisteminde kimin zonda olup kimin olmadığı önceden belirlenmiştir. Soldan ikinci Kolon, oynanacak oyunda hangi tarafın zonda olduğunu göstermektedir.        

         Alınan puanlar da Biz ve Siz kolonlarına yazılacaktır. İlk kağıdı, tabloyu tutacak kişinin ortağı dağıtır ve ilk oyunda tabloda da görüldüğü gibi kimse zonda değildir. Fazla çıkan ve batan eller bu zon durumuna göre değerlendirilir.

          Bu sistemde Part skor bir sonraki oyuna taşınmadığı, ve iki zon yaparak Rober ikramiyesi kazanmak söz konusu olmadığı için, oyun çıkarma ve Zon yapma ikramiyeleri vardır.

          Manş skor dışında herhangi bir kontrat oynayan kişi kontratını yaparsa, diğer sistemde alacağı sayıya ek olarak zonda değilse 50, zonda ise 100 sayı oyun çıkarma ikramiyesi kazanır. Mesela 2 Pik oynadınız ve bir fazla çıktınız.

          Diğer sayı tablosuna göre çizginin altına 60, üstüne 30 sayı yazıyordunuz. Bu sisteme göre kendi hanenize zonda değilseniz 90+50, zonda iseniz 90+100 yazarsınız, ve o sayı orada biter, bir sonraki oyuna aktarılmaz.

           Eğer Manş skor oynuyor ve zon yapıyorsanız, alacağınız puana ilaveten zonda değilseniz 300, zonda iseniz 500 puan yazarsınız. Mesela 4.Oyunda tabloda da görüleceği gibi Herkes zonda, rakip 4 Kör oynadı ve bir fazla yaptı. Alacakları sayı 150+500=650’ dir.

           Diyelim ki 5.Oyunda konturlu Şlem Pik oynadınız, bir fazla çıktınız ve zonda değilsiniz. Alacağınız puan 180x2+100+300+500=1260’ dır ve bu sayının tamamı sizin hanenize tek kalem olarak yazılır. Fazladan alınan ve eksik alınan eller için sayılar aynı diğer sistemde olduğu gibi hesaplanır.

          Şimdi yukarıdaki tabloda yer alan oyunların sayılarını açıklayalım.

  1. Oyun : 2 Pik oynadık ve 3 Pik çıktık, dolayısıyla 3x30=90 ve zonsuz oyun çıkarma ikramiyesi olarak da 50 olmak üzere toplam 140 sayı yazdık.
  2. Oyun : Bu sefer 3 Karo oynadık ve bien yaptık, bu sefer 3x20=60 sayı ve zonsuz oyun çıkarma ikramiyesi olarak 50 sayı aldık. Toplam 110 sayı.
  3. Oyun : Zonda 2 SA oynadık ve bien yaptık, alacağımız sayı 2 Sanzatu karşılığı 70 ve zonda oyun çıkarma ikramiyesi 100 olmak üzere toplam 170 tir.
  4. Oyun : Herkesin zonda olduğu oyunda rakip 4 Kör oynadı ama 1 fazla çıkardı. Dolayısıyla 5x30=150 ve zonda iken zon yaptığı için 500 zon ikramiyesi aldı.
  5. Oyun : Daha önce açıkladığımız gibi zonda değilken 6 Pik oynadık, kontur atıldı ve oyunu 1 fazla çıkardık. 180x2 çıkarılan oyun sayısı konturlu olarak, bir fazlası zonsuz olduğu için 100 sayı olarak, zonsuz durumda zon ikramiyesi 300 sayı olarak ve gene zonsuz durumda şlem ikramiyesi 500 sayı olarak toplam 1260 sayı alındı.
  6. Oyun : Rakip 2 SA oynadı ve 1 battı. Zonda oldukları için biz 100 sayı kazandık.
  7. Oyun : Rakip 3 SA oynadı ve bir fazla çıkardı. 4 SA karşılığı olarak 130 sayı ve zonsuz durumda zon ikramiyesi olan 300 sayı olmak üzere toplam 430 sayı aldılar.
  8. Oyun : Rakip 3 Pik oynadı ve çıkardı. Aldığı sayı 3x30=90+100=190. İlk sekiz eli 510 sayı önde kapattık. Bu sistemde oyun sayısı 4’ün katları olarak belirlenip, istendiği kadar oynanabilir.

        Chicago Sayı sistemi ilk uygulandığı zaman, amaç sadece oyun sayısını sınırlamaktı. Rober Bricinde bir taraf iki zon yapmadan Rober tamamlanmadığı için oyunu sonsuza kadar sürdürmek mümkündür. Bunu önlemek için Chicago sayı sistemi yaratıldı ve oyun sayısı sınırlanırken, ilk başlarda karma bir sistem uygulandı.

        Orijinal Chicago sisteminde gene dört oyun esastı, fakat bir oyunda aldığınız part skor, bir sonraki oyuna taşınıyordu. Mesela ilk oyunda 2 Pik oynadınız ve 9 el alarak 3 çıktınız, aşağıya 60, yukarıya 30 sayı yazılır. Çizelge Rober Briç çizelgesiyle yukarıda anlattığımız çizelgenin bileşimi gibidir.

        Dört oyun için yukarıda Chicago başlığı altında anlattığımız gibi bir çizelge hazırlanır ama burada Biz ile Siz arasındaki dikey çizgi yukarı doğru devam eder, fazlalar ve ikramiyeler yukarı yazılır. İkinci oyunda 1 Sanzatu oynayarak zonu tamamlamanız mümkündür, bu durumda da aşağıya 40 yukarıya zon ikramiyesi olan 300 sayıyı yazarsınız. Zon ikramiyesinin kaç yazılacağı zonun tamamlandığı elde zonda olup olmamanıza bağlıdır.

         Ancak ikinci oyunda rakip zon yaparsa, artık ilk oyundaki 60 sayıyı 100 sayıya tamamlayarak zon yapma şansınız kalmamıştır. Gördüğünüz gibi burada da Rober ikramiyesi değil, zon ikramiyesi söz konusudur. Part skoru zona tamamlamak mümkün olduğu için oyun çıkarma ikramiyesi yok; sadece dördüncü oyun için Part skorla sonuçlanması halinde 100 sayı ikramiyesi vardır. Şimdi de yukarıdaki sekiz eli bu sisteme göre yazalım.

 

 

 

 

 

 

  300

30

 
 

Zonda

 

Biz Siz
1. Oyun Kimse 60 -
2. Oyun Siz 60 -
3. Oyun Biz

70

-
4. Oyun Herkes - 650
5. Oyun Kimse 1260 -
6. Oyun Siz 100 -
7. Oyun Biz - 430
8. Oyun Herkes - 190

 

            Gördüğünüz gibi çok farklı değil. Yukarı yazılan sayılar ilk oyundaki bir fazla, ve ikinci oyunda tamamlanan zon ikramiyesi. Diğerlerinde tek oyunda zon bağlandığı için ikramiyelerin yukarı yazılmasına gerek yok. 8. Oyunda ise çıkarılan part skora 100 sayı ikramiye eklendi.

            Bu oyun dörtlü turun son oyunu olduğu için Part skor bir sonraki oyuna taşınmayacaktır. Sonuçta da küçük bir değişiklik var; 510 değil 610 sayı ilerdeyiz.

            Bir diğer sistem Duplicate Sayı Sistemidir. Bu sistemin bizim ilk anlattığımız Chicago sisteminden farkı, Part skor için her durumda 50 sayı ikramiyesi olması, konturlu ve sürkonturlu çıkarılan her oyun için 50’şer sayı ayrıca ikramiye yazılmasıdır.

           Yani mesela, zonda sürkonturlu 1 Karo oynayıp oyunu yaparsanız alacağınız sayı (20x4)80+50+50+50=230 olur. 80 sayı sürkonturlu 1 Trefl için, ilk 50 sayı oyun yapıldığı için, ikinci 50 konturlu oyun yapıldığı için, üçüncü 50 de sürkonturlu oyun yapıldığı için yazılmıştır. Zonda olmasaydınız da aynı sayıyı alacaktınız.

            Eğer zon yapıyorsanız ilk yazdığımız 50 sayı yerine zonda 500, zonsuz 300 sayı yazmanız gerekecekti. Diğer sayılar tamamen yukarıda anlattığımız gibidir.

            Bu sistem turnuvalarda uygulanan sistemdir, dolayısıyla genelde en az 8 kişiyle, yani iki masa oynanır, zon sıraları da Chicago’ya göre farklıdır.

            Chicago sistemi daha sonraları Duplicate Sistem gibi oynanmaya başlanmıştır. Zon ikramiyeleri 300 ve 500, Part skor oyun çıkarma ikramiyesi 50 sayı olarak yazılır, part skor bir sonraki ele taşınmaz, ancak 50 sayı kontur ve sürkonturlu oyun yapma ikramiyeleri yoktur.

            Yani bizim bu başlık altında ilk anlattığımız Karma sisteme göre tek farkı Part skor için zonda da, zonsuz da 50 sayı ikramiye yazıyor olmasıdır. Ayrıca zon sırası da değişmiştir. Eskiden 2 ve 3 üncü oyunlarda kağıdı dağıtan taraf zonda olurken, yeni düzende tam tersi tercih edilmiştir.

Turnuvalarda Puanlama

          Turnuvalarda Duplicate Sayı sisteminin uygulandığını daha önce belirtmiştik. Turnuvalarda oynanacak eller önceden dağıtılmıştır ve her el tüm ekipler tarafından oynanmak durumundadır.

          Dolayısıyla şans faktörü tamamen ortadan kalkar, her eli en iyi değerlendiren en yüksek puanı alır. Şimdi bu puanlamanın nasıl yapıldığına bakalım. Her oyun için maksimum puan masa sayısıyla belirlenir.

          Turnuvada en az iki masa olması gerekir ve iki masa için bir ekibin bir oyunda kazanacağı maksimum maç puanı 2’dir. Ondan sonra ilave her masa için 2 puan ilave edilir. Mesela 4 masa oynanıyorsa, maksimum oyun puanı 6 ‘dır.

          Şimdi 4 masalı bir turnuva için, ilk oyunda her masada oynanan oyun ve sonuçlara göre bir tablo hazırlayalım.

 

Kontrat

 

Kontrat Sahibi

 

Sonuç

 

K-G

 

D-B

 

K-G

 

D-B

 

3 SA D-B Ekip 1 1 Battı 50 - 6 0
4 Pik D-B Ekip 2 Bien - 420 2 4
4 Pik D-B Ekip 3 1 Fazla - 450 0 6
3 Pik D-B Ekip 4 1 Fazla - 170 4 2

 

             Şimdi de yukarıdaki tabloyu açıklayalım. 1.Masada Doğu-Batı 3 SA oynadı ve 1 Battı bu nedenle Kuzey-Güney’in hanesine 50 sayı yazıldı.

              2.Masada aynı kağıdı gene Doğu-Batı’da oturan 2.Ekip 4 Pik oynadı ve Bien yaptı, yani oyunu tam çıkardı ve 420 sayı aldı. 3.Masada Doğu-Batı 4 Pik oynadı ve 1 fazla çıkardığı için 450 sayı kazandı, son masada ise gene Doğu-Batı 3 Pik oynadı ve 1 fazla çıkararak 170 sayı yazdırdı.

              Bunlar bir board’da yani bir oyunda alınan sayılar. Son iki kolon ise Maç Puanlarını gösteriyor. Doğu-Batı’da en iyi performansı gösteren 3.Ekip 6 puan, 2.Ekip 4 puan, 4.Ekip 2 puan ve 1.Ekip 0 puan aldılar, rakipleri olan Kuzey-Güney ekipleri de, bu puanları 6 puana tamamlayan puanları kazanmış oldular.                

              Yani 0 puan alan Doğu-Batı’nın karşısında oturan Kuzey-Güney 1.Ekip 6 puan kazanmış oldu.

              Bu şekilde kaç oyun oynanırsa, sonunda bütün maç puanları toplanır ve ekiplerin kazandığı toplam puan ortaya çıkmış olur.

              Her ekibin bir boardda oynadığı oyun ve aldığı sayı her zaman farklı olmaz. Mesela yukarıdaki örnekte 3.Ekip 4 Pik’i 1 fazla çıkarmamış ve Bien yapmış olsaydı, 2.Ekiple sayıları eşit (420) olacaktı.

              Bu durumda ilk sırada olduklarına göre ilk iki sıranın maç puanlarını paylaşacaklardı ve her ikisi de (6+4)/2=5 puan kazanmış olacaklar, rakipleri de 1’er puan alacaklardı.

              Dolayısıyla bir oyunda tüm masalarda aynı oyunun oynanıp aynı puanların alınması halinde tüm ekiplerin 3 puan kazanmış olacağını hesaplamak zor olmayacaktır.

              Peki diğer masalarda oyun oynanırken, bir masada oyun açılmazsa, yani herkes pas geçerse ne olur? Pas geçilen masada her iki ekip de hanesine 0 sayı yazdırır, bu 0 sayı yukarıdaki tabloda (-) işareti alan ekiplerden iyi durumda olur. 

             Çünkü (-) işareti alan ekiplerin sayısı aslında rakibin aldığı sayının eksi halidir. Yani Kuzey-Güney 2.Ekibin sayısı aslında (–420) dir. Böyle bir durumda puanlama aşağıda görülen tablodaki gibi olacaktır.

 

Kontrat

 

Kontrat Sahibi

 

Sonuç

 

K-G

 

D-B

 

K-G

 

D-B

 

3 SA D-B Ekip 1 1 Battı 50 - 6 0
4 Pik D-B Ekip 2 Bien - 420 0 6
Pas D-B Ekip 3 - 0 0 4 2
3 Pik D-B Ekip 4 1 Fazla - 170 2 4

 

             Bir de oyunun herhangi bir nedenle tamamlanamadığı bir masadaki durumu inceleyelim. Bu durumda o masadaki iki ekip toplam puan olan 6 puanı 3-3 paylaşırlar.

            Diğer masalardaki puanlama her ekipten 1’er puan düşülerek hesaplanır. Yani en iyi performansı gösteren ekip 6 değil 5 puan kazanır, ikinci ekip 3, üçüncü ekip 1 puan kazanır.

            Dolayısıyla şunu söyleyebiliriz; bir boardda tüm Doğu-Batı’ların kazandığı toplam puan hiçbir zaman değişmez, 4 masa örneğinde 12 puanı geçemez. 

 

 

Briç Sözlüğü

A.C.B.L. :

American Contract Bridge League

Ace :

As

Acol :

Bkz.Briç Sistemleri

Açılmak :

(Openning Lead) Kontrat bağlandıktan sonra kontrat sahibinin solunda oturan oyuncu ilk kartı oynar, buna Kağıt Açılmak denir.

Açıcı :

(Opener) Pas dışında bir deklarasyonda bulunan ilk oyuncu.

Açış Konuşması :

(Openning Bid) Pas dışında bir deklarasyonda bulunan ilk oyuncunun deklarasyonu. Oyun bir elde bir defa açılabileceği için oyun açma kuralları sadece bu oyuncu için geçerlidir.

Albarran, Pierre :

(1894 – 1960) Albarran konvansiyonunun yaratıcısı Fransız Briç ustası.

Alert :

Uyarı. Konvansiyonel bir deklarasyon olduğu konusunda rakibi uyarmak için kullanılan kart.

Apel Konturu :

(Takeout Double) Bkz.Konvansiyonlar

Apel Vermek :

(Signaling) Savunma oyuncularının oyun sırasında oynadıkları kartla ortaklarına mesaj vermesi.

Artificial :

Konvansiyonel, yapay.

As :

(Ace) Briçde en büyük kağıt.

Aspro :

Bkz.Konvansiyonlar

Astro :

Bkz.Konvansiyonlar

Auction Bridge :

Briç oyununun tarihinde bir aşamadır. 1890’lı yıllarda gelişmiş, konuşmalara artırma kuralını getirmiş, böylece rakip de deklarasyona başlamıştır. Dolayısıyla sayıların yazılması kuralları değişmiş, konuşulan kontrata göre oyunun çıkması yada batması gündeme gelmiştir. Bu sayı sisteminde kazanılan ellerin sayısının tamamı çizginin altına zon için yazılırdı. Kazanılan el değerleri Sanzatu için 10, pik için 9, Kör için 8, Karo için 7, Trefl için 6 idi. Zon yapmak için 30 sayı gerekiyordu.

Bağışlamak :

Yere kağıt atacak son oyuncu olarak eli alabilecek bir karta sahip olunduğu halde o kartı oynamamak. Rakibin kağıt sağlamasını engellemek için uygulanan bir tekniktir.

Balanced :

Dengeli

Baraj Açışları :

(Preemptive Bids) Rakibin konuşmasını engellemek yada zorlaştırmak amacıyla yüksek seviyede az puanla yapılan oyun açışlarıdır.

Baron :

Bkz.Konvansiyonlar

Benjamin, Albert :

(1909 – 2006) Ünlü İngiliz Briç ustası. Acol Briç Sisteminde zayıf 2 açışlarını uygulamak için bir yöntem geliştirmiş, bu yönteme Benjamin konvansiyonu denmiş ve bu konvansiyonun uygulandığı Acol sistemine de Benjaminised Acol adı verilmiştir. Bkz.Konvansiyonlar

Bergen, Marty : (

1948 - ) Bir çok konvansiyonun yaratıcısı ünlü Amerikalı Briç ustası. Bkz.Konvansiyonlar

Beşli Majör :

(Fifth Majör) Bkz.Briç Sistemleri

Bid :

Deklarasyon

Bidding Box :

Turnuvalarda deklarasyonlar kart gösterilerek yapılır. Bu kartların durduğu kutuya Bidding Box denir.

Bidding System :

Briç Sistemi

Bien : Briç'de kontratın yerine getirilmesi, yani kontratın tam çıkması durumu.

Blackwood, R.Easley :

(1903 – 1992) Blackwood konvansiyonunun yaratıcısı Amerikalı ünlü Briç ustası. Bkz.Konvansiyonlar

Board :

Turnuvalarda önceden dağıtılan kartların konduğu dört bölümlü plastik kutu. Her board’un üstünde kimin dealer ve hangi tarafın zonda olduğu yada olmadığı belirlidir. Zonda olan taraf kırmızı, zonda olmayan taraf yeşil renkle gösterilir.

Bonus :

İkramiye

Cevapçı :

(Responder) Açıcının ortağı olan oyuncu.

Ceza Konturu :

(Penalty Double) Rakibin kontratı yerine getiremeyeceği iddiasıdır. Genellikle 3 seviyesinden itibaren atılır ama 3 seviyesinde oyun açışa atılan kontur ceza konturu değildir.

Cheap :

Ekonomik

Chicago :

Bkz.Sayı Sistemleri

Club :

Trefl

Constructive :

Umut verici ama zorlayıcı değil.

Contract :

Kontrat

Control Showing Cue-Bids :

Kontrol Konuşmaları. Bkz.Konvansiyonlar

Convention :

Konvansiyon

Cue-Bid :

Bkz.Konvansiyonlar

Culbertson, Ely :

(1891 – 1955) Kontrat Bricin gelişimine önemli katkılarda bulunmuş Amerikalı Briç ustası. 5 Sanzatu Josephine konvansiyonunu geliştirmiştir. Bkz.Konvansiyonlar

Çakma :

(Ruffing) Kozlu oyunlarda yere ilk atılan kartın renginden elinizde yoksa koz olarak belirlenen renkten bir kağıt atarak o eli alabilirsiniz. Bu işleme Çakma denir.

Dağılım Puanı :

(Distribution Points) Briç de Onör puanları dışında eksik renklere ve uzun renklere verilen puanlardır. Sistemlere göre farklı hesaplama şekilleri vardır. Olmayan renk için 3, tek parça renk için 2, iki parça renk için 1 dağılım puanı sayılır. Uzun renkler için ise bazı sistemlerde beşinci, bazı sistemlerde altıncı karttan başlayarak her fazla karta 1 puan sayılır.

Dam :

(Queen) Briçde büyük onörlerden üçüncüsü

Deal :

Kağıt dağıtma işlemine verilen ad. Bir dağıtımlık oyun.

Dealer :

Kağıdı dağıtan, dolayısıyla ilk konuşmacı.

Declarer :

(Deklaran) Kontrat Sahibi

Deklaran : (Declarer) Kontrat sahibi

Destek Puanı :

(Supportive Points) Bir Briç ekibinin elinde bir renk kağıttan toplam 8 parçadan fazla varsa, fazla her kart için 1 puan sayılır, buna Destek Puanı denir.

Destek Vermek :

(Raise) Ortağın deklare ettiği rengin seviyesini artırmaktır. Ortak 1 Pik deklare ettiyse 2 Pik deklare etmek gibi.

Diamond :

Karo

Discarding :

Kağıt Kaçmak

Distribution :

Dağılım

D.O.N.T. :

Bkz.Berger Konvansiyonları

DOPI :

Double for Zero, Pas for One. Gerber ve Blackwood konvansiyonlarında rakip araya girerse As olmadığı Kontur atarak, 1 As olduğu Pas geçilerek anlatılır. Araya girişin bir basamak üstü 2 As, iki basamak üstü 3 As gösterir. Örneğin; 4 Sanzatu Blackwood’unda rakip 5 Karo diye araya girerse 5 Kör 2 As, 5 Pik 3 As gösterir.

Double :

Kontur

Dubleton :

Bir renkte iki kart.

Dördüncü Renk Forsingi :

Bkz.Konvansiyonlar

Dummy :

Yer. Yere açılan elin sahibi.

Duplicate Sayı Sistemi :

Bkz. Sayı Sistemleri

Ekonomik İkinci Renk :

Ortağınızın, ilk deklare ettiğiniz renge dönmek için seviye artırmasını gerektirmeyen ikinci renktir. Örneğin ilk declare ettiğiniz renk Karo ise, ikinci olarak declare edeceğiniz Trefl Ekonomik İkinci Renk olacaktır.

Empas :

(Finessing) Briçde kontrat sahibinin elinde yada yerde bulunan bir renkte, iki onör arasında kalan ve rakibin elinde olan onöre el vermemek için uygulanan bir oyun tekniğidir. Onörlerin bulunduğu tarafın karşısından o renk bir kart oynanır, rakip büyük onörünü oynarsa daha büyüğüyle o el alınır. Rakip büyük onörünü koymazsa diğer taraftan küçük onör oynanır. Eğer büyük onör diğer rakipteyse o büyük onörü oynayarak eli alır, bu durumda empas tutmamış olur. Aksi durumda empas tutmuştur. Örneğin yerde As ve Dam var ve Rua rakipte. Elden bir kart oynanarak rakibin Rua’yı oynaması beklenir. Oynarsa As ile el alınır, Dam ile de ikinci el alınır. Oynamazsa yerden Dam oynanır, eğer Rua diğer rakipteyse oynar ve eli alır bu durumda empas tutmamış olur.

Finessing :

Empas Yapmak

Fit : Renk tutuşu, bir renkten iki ortakta en az 8 adet bulunması.

Forsing :

Zorlayıcı anlamına gelir. Ortağınızın Pas geçmemesi için yapacağınız deklarasyon forsing bir deklarasyon olmalıdır. Sistemlere göre forsing deklarasyonlar farklılık gösterir. Bazı deklarasyonlar 1 tur için forsingdir, bazıları Manş forsingidir, bazıları da Şlem forsingidir.

Fragment Bid :

Bkz.Konvansiyonlar

Game :

Manş

Gerber Konvansiyonu :

Bkz.Konvansiyonlar

Gambling 3 Sanzatu :

Bkz.Konvansiyonlar

Gerber, John :

(1906 – 1981) Gerber konvansiyonunun yaratıcısı Amerikalı Briç ustası. Bkz.Konvansiyonlar

Goren, Charles :

(1901 – 1991) Goren Briç sisteminin yaratıcısı ünlü Amerikalı Briç ustası. Bkz.Briç Sistemleri

Grandşlem :

Briçde ellerin tamamını almayı kontrata bağlayan deklarasyondur. Dolayısıyla 7 seviyesinde tüm deklarasyonlar Grandşlem deklarasyonlarıdır. Kontrat yerine getirilirse ikramiyesi vardır. Bkz. Sayı Sistemleri

Heart :

Kör

High Card Points :

Onör Puanları

IMP :

International Matchpoint. Turnuvalarda her oyun için tarafların yaptığı skorlara göre verilen maç puanları.

Interference :

Rakibin konuşmasını engelleyici araya giriş.

Intervene :

Rakibin oyun açması üzerine kontur yada bir renkle yada Cue-Bid’le araya giriş.

Invitation :

Ortağı Manşa yada Şleme davet etmek.

Jack :

Vale

Jacoby, Oswald :

(1902 – 1984) Jacoby Transfer ve Jacoby 2 Sanzatu konvansiyonlarını geliştiren Amerikalı Briç ustası. Bkz. Konvansiyonlar

Josephine 5 SA :

Bkz.Konvansiyonlar

Jump :

Sıçrama

Kaçırmak :

Elde yada yerde yanında küçük kartlar olan As dışında bir onöre el kazandırmak için uygulanan bir tekniktir. Örneğin yerde Rua varsa ve As ile Dam rakipteyse, kart Rua’nın karşı tarafından oynanır, rakip As koyarsa yerden küçük verilir, rakip küçük koyarsa yerden Rua oynanır. Rua son kartı oynayan rakipte ise Rua kaçmaz, ikinci kartı oynayan rakipte ise kaçar.

Kaçmak :

(Discarding) El yapamayacak ve rakibe vereceğiniz bir kartı diğer tarafta sağladığınız bir karta atmak.

Karo :

Diamond

Keser :

Stopper

King :

Rua

Kontrat :

(Contract) Briçde artırma sırasında son kalınan iddia Kontrattır. Örneğin konuşmalar 3 Pik de kaldıysa ve sonraki herkes Pas geçtiyse Kontrat 3 Pik’dir.

Kontrat Briç :

Briç tarihindeki son basamaktır. 1926’da Harold Vanderbilt tarafından geliştirilmiştir. Getirdiği en önemli yenilik zonda batışa daha fazla ceza puanı yazdırması ve sayı sistemini değiştirerek bugün kullanılan 10’luk sisteme dönüştürmesidir.

Kontrol Konuşmaları : Control Showing Cue-Bids. Bkz. Konvansiyonlar

Kontur Atmak :

(Double) Rakibin herhangi bir deklarasyonuna Kontur demektir. Çok farklı anlamlara gelebilir. Bkz. Apel Konturu, Sputnik konturu, Uyandirma Konturu, Ceza Konturu.

Konvansiyon : (Convention) Briç'de natürel olmayan konuşma sistematikleri.

Koz :

(Trump) Kontrat bir renk üzerinde bağlandıysa, o renge Koz denir. Diğer renklere üstünlük sağlar.

Kör : Kupa, Heart

Lead :

Kağıt açılmak

Lebel, Michel :

(1944 - ) Süper Beşli Majör sistemini geliştiren ünlü Fransız Briç ustası.

Löve :

(Tricks) Alınacak her el bir Lövedir. Baraj açışlarında ortağınıza cevap verirken elinizdeki löve sayısını hesaplayarak cevap verirsiniz.

Majör :

Briçde Pik ve Kör Majör yani ana renklerdir.

Manş Skor :

(Game) Deklarasyonda zon yapacak skor Manş Skordur. 100 sayı ile zon yapıldığına göre, 3 Sanzatu, 4 Kör, 4 Pik, 5 Trefl ve 5 Karo Manş Skorlardır.

Minör :

Briçde Trefl ve Karo Minör yani küçük renklerdir.

Negative Doubles :

Sputnik

NonVulnerable :

Zonsuz

NoTrump :

Sanzatu

Onör :

As, Rua, Dam, Vale ve 10’lu Onör kartlardır.

Onör Puanları :

(High Card Points) Onör kartlara verilen puanlardır. Sırasıyla; As = 4, Rua = 3, Dam = 2, Vale = 1 ve 10’lu = 0 puandır.

Opener :

Açıcı

Openning Bid :

Açış Deklarasyonu

Opponent :

Rakip

Ortak :

Partner

Overcall :

Rakibin açışı üzerine konuşmak, renk yada Sanzatu ile araya girmek

Overtricks :

Fazla çıkan eller

Pahalı İkinci Renk :

(Reverse Bid) Ortağınızın, ilk deklare ettiğiniz renge dönmek için seviye artırmasını gerektirecek ikinci renktir. Örneğin ilk deklare ettiğiniz renk Karo ise, ikinci olarak deklare edeceğiniz Kör yada Pik Pahalı İkinci Renk olacaktır.

Partner :

Ortak

Part Skor :

Kontrat zon yapmaya yetmeyecek bir seviyede kaldıysa buna Part Skor denir, 2 Pik, 3 Karo vs. gibi.

Pas :

(Pass) Konuşacak bir şeyim yok demektir. Konuşma sırası size geldiği zaman deklarasyonda bulunmayacaksanız Pas dersiniz.

Penalty Double :

Ceza Konturu

Pik : Maça, Spade

Plafond :

Kontrat Briçden bir önceki basamak olan bir Fransız İskambil oyunu.

Player :

Oyuncu

Point :

Puan

Precision Club :

Bkz.Briç Sistemleri

Preemptive Bid :

Baraj Açışı yada baraj araya girişi.

Queen :

Dam

Raise :

Ortağın renginin seviyesini yükseltmek, destek.

Rakip :

Opponent

Ranking :

Oyuncuların turnuvadaki puanlarına göre bulundukları konum.

Rebeka :

Albarran Konvansiyonuna Türkçede verilen isimdir. Renk, Büyüklük ve Karışık kelimelerinin ilk harflerinden oluşmuştur. Ayrıntılı bilgi için Bkz. Konvansiyonlar, Albarran Konvansiyonu.

Rebid :

Bir oyuncunun ikinci konuşması

ReDouble :

Sürkontur

Reese, Terence :

(1993 – 1996) Acol sisteminin gelişimine katkıda bulunmuş ünlü İngiliz Briç ustası. Ayrıca Aspro konvansiyonunu da geliştirmiştir.

Relay Bid :

Ortağın elini açıklaması amacıyla yapılan, el hakkında bilgi vermeyen minimum deklarasyon. Örneğin 1 Sanzatu açışına 2 Trefl Stayman uygulaması da bir Relay Biddir.

Renk :

Suit

Renk Değiştirmek :

(Shifting Suit) Ortağınızın deklare ettiğinden farklı bir renk deklare etmektir.

Responder :

Cevapçı

Response : Cevap

Responsive Double :

Ortağın Apel konturundan sonra 3. Oyuncunun, açış rengine desteği üzerine atılan kontur. Bir tür Sputnik konturudur. Açış rengi dışında bir rengi Apel konturu atan ortağının seçmesini ister.

Reverse Bid : Pahalı İkinci Renk konuşması

Rober :

(Rubber) Rober Briçde bir tarafın iki zon yaparak tamamladığı, bir partinin üçte birlik bölümüdür. Bkz. Sayı Sistemleri

ROPI :

Redouble for zero, Pas for One. Blackwood yada Gerber Konvansiyonları uygulanırken rakip kontur atarsa, sürkontur As olmadığını, Pas 1 As olduğunu gösterir. Dolayısıyla ilk basamak 2 As, ikinci basamak 3 As gösterecektir.

Rua :

(King) Briçde büyük onörlerden ikincisi.

Ruffing :

Çakmak

Sanzatu :

(NoTrump) Kozsuz demektir.

Sarkıtmak yada Sağlamak :

Rakipteki bir renk kartları bitirerek elde o renkten kağıt artırmaktır. Sanzatu oyunlarında koz, dolayısıyla Çakma işlemi, olmayacağı için o kartların hepsi el yapar.

S.A.Y.C. :

Standard American Yellow Card. Bkz.Briç Sistemleri

Shift :

Renk Değiştirmek

Sıçrama :

(Jump) Bir seviye atlayarak cevap vermektir. Örneğin; 1 Körden sonra 1 Pik deklare etmek mümkünken 2 Pik deklare etmek gibi.

Sıkıştırmak :

(Squeeze) Sağlanmış kartları oynayarak rakibi el yapabileceği kartları kaçmaya zorlamaktır.

Signaling :

Apel Vermek

Singleton :

Bir renkte tek kart

Slam :

Şlem

Solid :

Kesiksiz

Spade :

Pik

Splinter Bid :

Bkz.Konvansiyonlar

Sputnik :

(Negative Doubles) Bkz.Konvansiyonlar

Stayman :

Bkz.Konvansiyonlar

Stop :

Turnuvalarda sıçramalı bir deklarasyonda bulunan oyuncunun rakibin tereddüdü için gereken zamanı sağlamak amacıyla gösterdiği karttır. Bu kart gösterildiği zaman deklarasyonda bulunmak için kısa bir an beklenir. Burada amaç bir sonraki oyuncunun tereddütte kalıp deklarasyonunu geciktirerek ortağına bir ipucu vermesini engellemektir. Stop denildiği zaman mecburen bekleyecek bu nedenle bu bekleme bir ipucu olarak değerlendirilmeyecektir.

Stopper :

Keser

Suit :

Renk

Supportive Points :

Destek Puanı

Süper Beşli Majör :

Bkz.Briç Sistemleri

Sürkontur :

(ReDouble) Rakibin Kontur Atması üzerine Sürkontur demektir. Çeşitli anlamlara gelebilir, ancak en genel kullanımı ceza konturu üzerine atıldığı zaman oyunun kesinlikle çıkacağı iddiasıdır. Ayrıntılar için Bkz.Sayı Sistemleri.

Şigan :

(Void) Bir rengin boş olması.

Şlem :

(Slam) Briçde rakibe sadece 1 el vermeyi kontrata bağlayan deklarasyondur. Dolayısıyla 6 seviyesinde tüm deklarasyonlar Şlem deklarasyonlarıdır. Kontrat yerine getirilirse ikramiyesi vardır. Bkz. Sayı Sistemleri

Şlem Soru Konuşmaları :

Roman Asking Bids. Bkz.Konvansiyonlar

Takeout Double :

Apel Konturu

Team :

Takım

Texas :

Bkz.Konvansiyonlar

Trefl : Sinek, Club

Trefl Drury :

Bkz.Konvansiyonlar

Trefl Landy :

Bkz.Konvansiyonlar

Tricks :

Löve, alınan el.

Trump :

Koz

Two Over One :

Bkz.Briç Sistemleri

Unbalanced :

Dengesiz

Undertricks :

Eksik çıkan, batan eller.

Unusual Notrump :

Bkz.Konvansiyonlar, Cue-Bid

Uyandırma Konturu :

Konuşmalar sırasında ilk yada ikinci turda, seviye fazla yükselmemiş durumdayken (en fazla 2 seviyesinde) iki oyuncu Pas geçtikten sonra atılan kontur Uyandırma Konturudur. Ortağı konuşmaya zorlar.

Vale :

(Jack) Briçde dördüncü büyük onör.

Vist :

Vist Briç tarihindeki ilk basamaktır. 17. Yüzyıl başlarında ortaya çıktığı sanılan Vist, 18. Yüzyıl ortalarında Amerika ve Avrupa’da en seçkin iskambil oyunu haline gelmiştir. 4 kişiyle eşli olarak oynanan Vist el almaya dayanan bir koz oyunudur. Artırma söz konusu değildir, kağıdı dağıtan kozu belirler ve oyun başlar.

Void :

(Şigan) Bir rengin boş olması.

Vulnerable :

Zonlu

W.B.F. :

Dünya Briç Federasyonu

Wie, C.C. :

(1914 – 1987) Precision Club Briç sisteminin yaratıcısı Tayvan’lı Briç ustası. Bkz.Briç Sistemleri

Zon :

Briç oyununda 100 sayıyı tamamlayan bir kontratı yerine getirmek zon yapmak anlamına gelir. Bunun için kozlu ve kozsuz oyunların sayıları vardır. Birinci Sanzatu 40 sayı, diğerleri 30 sayıdır. Majör renklerin her bir seviyesi 30 sayı, Minör renklerin her bir seviyesi 20 sayıdır. Dolayısıyla 3 Sanzatu oynayıp kontratı yerine getirirseniz 40+30+30=100 sayı alırsınız, 4 Pik oynayıp kontratı yerine getirirseniz 4x30=120 sayı alırsınız. Her iki durumda da 100 sayıyı tamamladığınız için Zon yapmış olursunuz. Zon yapmanın ikramiyesi vardır. Zon yapmak için manş skor konuşmuş olmak gerekir. Bkz.Manş Skor.

 

Goren Briç Sistemi

Amerikalı Briç Ustası Charles Goren tarafından geliştirilmiş en eski Briç sistemlerinden biridir. 1936 yılında yayınladığı “Briçte Kazanmanın Kolayı” adlı kitapla sistemi ayrıntılarıyla açıklamıştır. Bildiğim kadarıyla, Türkiye’de basılan en eski Briç kitabı 1959 yılında basılan “Briç” adlı cep kitabı boyutunda bir Goren kitabıdır.

Goren, Briç sistemleri arasında en natürel olanıdır, orijinal halinde neredeyse hiç konvansiyon yoktur. Oyunu açmak için 13 Toplam puan gerekir, ancak açmak zorunlu değildir. 14 Toplam puanla oyunu mutlaka açmak gerekir. Oyun en az 4 parça bir renkle açılabilir ve bu durumda o renkte en az 3 onör puanı aranır. 5 parça bir renk için onör zorunluluğu yoktur.

Oyunu Sanzatu açmak için hem Sanzatu dağılımı hem de 16-18 Onör puanı gerekir, ancak kötü bir 5 parça majör olabilir. Goren sisteminde bir de menfi Trefl açışı vardır. Oyun açacak puan olduğu halde iyi bir açış renginiz yoksa ve puanınız Sanzatu açmaya da yetmiyorsa oyunu 1 Trefl deklaresiyle açabilirsiniz. 1 Trefl açışına ortağınız pas geçemez, zayıf cevabı 1 Karo’dur. Araya giriş olursa cevap zorunluluğu ortadan kalkar. Açış ve cevap kurallarını aşağıdaki tablodan izleyebilirsiniz.

Açıcı Puan Dağılım Cevapçı Puan Dağılım
1 Pik, 1 Kör, 1 Karo 13+ TP En az 4 parça Basit Destek

Sıçrayarak Destek MajördeManş 1 Farklı renk 2 Farklı renk (Sıçramasız) 2-3 Farklı renk (Sıçramalı) 1 Sanzatu 2 Sanzatu 3 Sanzatu 4 Trefl 4 Sanzatu

7-10 TP

13-16 TP 10-12 TP 6+ TP 10+ TP

19+ TP

6-10 OP 16-18 OP 13-15 OP Gerber Blackwood

4 Parça yada Onörlü 3 Parça 4 Parça 5 Parça En az 4 parça En az 5 parça

Tek renkli el, şlem teklifi Önemli değil Dengeli Dengeli Dengeli En az 4’lü destek

1 Trefl 13+ TP Menfi olabilir 1 Karo 2 Karo Destek cevabı

Diğer cevaplar

0-5 OP 10+ TP Yukarıyla aynı Yukarıyla aynı Önemli değil 5 Parça 5 Parça

Yukarıyla aynı

2 Renk 21+TP 23+TP 25+TP 7 parça 6 Parça 5 Parça 2 Sanzatu 3 Sanzatu Basit Destek Farklı renk Manş 4 Sanzatu 0-6 TP 7+ TP 7+ TP 7+ TP 4-6 TP Blackwood Önemli değil Dengeli En az 3 Parça En az 4 Parça En az 3 parça En az 3’lü destek
3 Renk 9-12 TP 7 Parça Basit Destek En az 3 löve En az 2 parça
4 Pik, 4 Kör 2 açamayan en fazla 2 batar ellerle 4 Sanzatu Blackwood En az 2’li destek
1 Sanzatu 16-18 OP Dengeli 2 Sanzatu 3 Sanzatu 4 Sanzatu 6 Sanzatu 7 Sanzatu 2 Renk 3 Renk 4 Trefl
7-8 OP 9+ OP
15-17 OP 18-19 OP 20+ OP 6+ OP 13+ TP Gerber
Dengeli Dengeli Dengeli Dengeli Dengeli En az 5 parça En az 6 parça Dengeli
2 Sanzatu 22-24 OP Dengeli 3 Sanzatu 4 Sanzatu 6 Sanzatu 3 Majör 3 Minör 4 Trefl 4+ OP 9+ OP 11-12 OP 4+ OP 6+ OP Gerber Dengeli Dengeli Dengeli En az 5 parça En az 6 parça Dengeli
3 Sanzatu 25-27 OP Dengeli 4 Sanzatu 6 Sanzatu 4 Trefl 4 Majör 5 Minör 6-8 OP 9+ OP Gerber 0-3 OP 2-4 OP Dengeli Dengeli Dengesiz En az 6 parça En az 6 parça

Yukarıdaki tablo klasik Goren kurallarına göre hazırlanmıştır. Bazı Goren oyuncuları artık diğer sistemlerde uygulanan Stayman ve Texas gibi konvansiyonları kullanmaktadırlar. Ayrıca klasik Blackwood ve Gerber konvansiyonları diğer sistemlerle ortaktır.

İkinci Tur Konuşmalar :

 

ıcı, cevapçıdan aldığı deklareye göre 2.Tur konuşmasına karar verecektir.

- Eğer toplam puanlarının 26’ya ulaşmayacağını biliyorsa en kısa yoldan konuşmayı susturmalıdır. Pas geçebilir, 5 parça ise açış rengini tekrarlayabilir, yada ekonomik bir ikinci renk söyleyebilir. Örneğin 1 Kör açışı yaptığı aşağıdaki ellerde 1 Sanzatu cevabı alırsa açıcı konuşmayı en kısa zamanda durdurmalıdır.

1. ª R V 3 ©

A V 10 9 ¨ 9 6 4 § R D 2

2. ª R V 3 ©

A V 10 9 4 ¨ 9 6 4 § R 2

3. ª 3 ©

A V 10 9 4 ¨ R 9 7 6 4 § R 2

Yukarıdaki ilk elde Pas geçer, ikinci elde 2 Kör deklare eder, üçüncü elde 2 Karo demesi gerekir.

- Toplam puanlarının 26’ya ulaşma olasılığı varsa, normal açış puanıyla 1 Sanzatu deklare edebilir, ekonomik ikinci rengini gösterebilir, 5 parça ise açış rengini tekrarlayabilir, 4 parça ile ortağının rengine basit destek verebilir. Örneğin aşağıdaki ellerde 1 Kör açışına 1 Pik cevabı aldıysa, ikinci tur konuşması ilk el ile 1 Sanzatu, ikinci el ile 2 Kör, üçüncü el ile 2 Karo, dördüncü el ile 2 Pik olmalıdır.

1. ª R V 3 ©

A V 10 9 ¨ 9 6 4 § R D 2

2. ª R V 3 ©

A V 10 9 4 ¨ 9 6 § R V 2

3. ª V 3 ©

A V 10 9 4 ¨ D V 9 6 § R 2

4. ª V 9 5 3 ©

A V 10 9 4 ¨ D 6 § R V

- Toplam puanlarının 26’ya ulaşması olasılığı yüksek yada kesinse, ikinci tur konuşmasında puanının fazla olduğunu göstermesi gerekir; 5 parça ise açış rengini sıçrayarak tekrarlayabilir, ortağının rengine 4 parça ile sıçrayarak destek verebilir, her türlü ikinci rengini deklare edebilir, yada 2 Sanzatu, hatta 3 Sanzatu deklare edebilir. Aşağıda, 1 Kör açıp 1 Pik yada 1 Sanzatu cevabı aldığı ilk elde doğrudan 3 Sanzatu konuşabilir. Aynı konuşmaların geçtiği ikinci elle 3 Kör konuşabilir. 1 Kör açışına 1 Pik cevabı aldığı üçüncü elde 3 Pik forsingi yapabilir. Yada 1 Karo açıp 1 Pik cevabı aldığı dördüncü elde 2 Kör deklare edebilir.

1. ª R V ©

A V 10 9 ¨ A D 6 4 § R D 2

2. ª R V 3 ©

A V 10 9 4 ¨ D V § R V 2

3. ª D V 9 3 ©

A V 10 9 4 ¨ D V § R D

4. ª V 9 ©

A V 10 9 ¨ A D 7 6 2 § R V

 


STAYMAN

             3 kez dünya şampiyonu olan Amerika'lı oyuncu Samuel Stayman tarafından geliştirilip briç oyununa kazandırılmış dünyada en çok kullanılan konvansiyondur.

            1 NT açışı üzerine 2 cevabı naturel değildir, açıcıya dörtlü majör sorusudur. Cevapçı genel olarak bir tane dörtlü majöre sahiptir ve muhtemelen 4–4 majör fitini araştırır.

9 5 K J 9 8 K Q 3 8 7 6 4

 

Açıcı Cevapçı
1 NT 2 ♣

              Bu klasik bir Stayman örneğidir. Cevapçının elinde en az 1 adet 4 kartlı major kozu bulunduğundan 4 + 4 kör fitini bulmaya çalışıyor.

K 9 4 3 8 6 A 9 7 5 J 8 6

 

Açıcı Cevapçı
1 NT 2
2 2 NT

              Bu örnekte kör fiti bulunamadı. Cevapçı 2 NT ile 8–9 puan gösterir ve 3 NT oynamak için ortağını davet etmiştir. Açıcının NT puanı 17 ise 3 NT deklare eder. Bu seri açıkça konuşulmamış 4 kart majör vaat eder Bu örnekte konuşulmayan 4 kartlı major dir.

Q V 8 3 8 6 A 9 7 5 K 8 6

 

Açıcı Cevapçı
1 NT 2
2 4

            Koz fiti bulunduğundan cevapçı 4 diyerek zon bağlamıştır.

V 8 3 K 9 7 4 A 5 3 K 8 6

 

Açıcı Cevapçı
1 NT 2
2 3 NT

            Koz fiti bulunmadığından cevapçı 11 puanı ile 3 NT zon bağlamıştır.

V 8 3 K 9 7 4 A 5 3 10 8 6

 

Açıcı Cevapçı
1 NT 2
2 3

            Koz fiti bulunmuştur ancak, cevapçını 8 puanı vardır 3 deklare ederek zon kararını ortağına bırakıyor. Eğer açıcının max. NT puanı varsa 4 kör der, minimum NT ile açmışsa pas geçer.

1 NT açışı üzerine rakipler renk ile araya girerlerse stayman kalkar, konuşmalar naturel olarak yapılır. Eğer rakp 1 NT açışına dbl atarsa stayman yapılır, dbl staymanı bozmaz 

 

ANKARADA DÜZCE  PARKE SAHİPLERİNDEN

SEVGİLİ KARDEŞİM

EYÜP  ÇAKIR ' IN

SİTEMİZDE   OLMASI GEREKTİĞİ  DÜŞÜNCESİNİ  BİİDİRMESİ SONUCU

DÜZENLENMİŞTİR